1. Coca-Cola’yı satın alamayacağınız tek yer Kuzey Kore ve Kübadır.

Nereye giderseniz gidin, her zaman bir Coca-Cola’nın tadına ulaşabilirsiniz. Dünya’nın en çok bilinen markalarından birisi olan bu içeceğe tüm dünya ülkeleri kapısını açmıştır. Sadece Kuzey Kore veya Küba hariç. Çünkü bu ülkeler uzun vadeli ABD ticaret ambargoları altındadır.

2. Tüm dünya nüfusu Los Angeles’a sığabilir.

Dünya toplam nüfusunun 2020 itibarıyla 7.8 milyar olması bekleniyor. National Geographic’e göre, bu insanların her biri omuz omuza durursa, hepsinin Los Angeles’ın 500 mil karesine sığabilmektedir.

3. Günümüzde her zamankinden daha fazla ikiz var.

İkizlerin nadir olduğunu düşünebilirsiniz, ancak aslında her zamankinden daha yaygın hale geliyorlar. 1915 yılında her 50 bebekten birisi ikizdi. Yani %2’lik bir oran vardı. Bu oran 1995’te %2.5, 2001’de %3 ve 2010’da %3.3 seviyesine çıktı. Bu artışta ileri yaştaki kadınların daha fazla ikiz sahibi olma eğiliminde olması ve yeni doğurganlık tedavileri büyük rol oynamaktadır.

4. Dünyadaki en acı biber, sizi öldürebilecek kadar acıdır.

Dragon’s Breath isimli biber o kadar acı ki düpedüz ölümcüldür. Bir tane yerseniz, potansiyel olarak bir tür anafilaktik şoka neden olabilir, solunum yollarını yakar ve kapatır.

5. Fransa’yı diğer ülkelerden daha fazla insan ziyaret ediyor.

Fransa, lezzetli şaraplar, şahane peynir ve tonlarca romantizmle dolu güzel bir ülkedir. Birleşmiş Milletler Dünya Turizm Örgütü’ne göre, Fransa’yı dünyadaki diğer ülkelerden daha fazla insanın ziyaret etmek istemesi şaşırtıcı değil .

2017 yılında Fransa 86.9 milyon kişiyi ağırladı. İspanya 81.8 milyon ziyaretçiyle ikinci en popüler destinasyondu ve onu ABD (76.9 milyon), Çin (60.7 milyon) ve İtalya (58.3 milyon) takip etti.

6. Dünyanın en kalabalık adası iki futbol sahası büyüklüğündedir.

Kolombiya sahilindeki San Bernardo Takımadalarındaki Santa Cruz del Islote sadece iki futbol sahası büyüklüğündedir. Bu yapay adada dört ana cadde ve 10 mahalle var. Adada yaklaşık 155 evde beş yüz kişi yaşıyor.  Guardian’a göre, bu kadar küçük bir alana yerleştirilmiş çok sayıda insanla, dünyanın en kalabalık adası .

7. Kanarya Adaları adını kuşlardan değil köpeklerden alıyor.

Kanarya Adaları’nın kanarya kuşlarının ismini aldığını varsaymak oldukça mantıklı, ancak yer aslında köpeklerin adını almıştır . Kuzeybatı Afrika kıyılarında olmasına rağmen, takımadalar aslında İspanya’nın bir parçasıdır. İspanyolcada, bölgenin adı “köpekler adası”dır. Latince Canariae Insulae deyiminden gelen Islas Canarias’tır . 

8. Endonezya dünyanın en kısa insanlarına ev sahipliği yapıyor.

Her yerde kısa insanlar ve uzun boylu insanlar olmasına rağmen , 2017’de Telegraph tarafından çeşitli küresel kaynaklardan derlenen verilere göre, Endonezya dünyadaki en kısa insanlara ev sahipliği yapıyor .

Her iki cinsiyeti de dikkate alırken, ortalama bir yetişkin yaklaşık1.58 metredir. Bolivya’daki insanlar ortalama 1.60 metre ile ikinci sırada yer almaktadır. Hollanda ise ortalama 1.81 metre dünyanın en uzun halkına sahiptir.

9. Bir günde en fazla sayıda ülke tarafından imzalanan anlaşma Paris Anlaşması’dır.

New York’ta Birleşmiş Milletler (BM) genel merkezinde 2016 yılında, 174 dünya liderinin imzaladığı Paris Anlaşması tek bir günde en çok ülkenin altına imza attığı tarihi bir anlaşmadır. Anlaşma, iklim değişikliğiyle mücadele etmeyi ve küresel iklim çabalarını güçlendirmek için gereken eylemleri ve yatırımları hızlandırmayı ve yoğunlaştırmayı amaçlıyor.

10. Dünyanın en sessiz odası Microsoft’un Washington eyaletindeki genel merkezindedir.

Sessizlik altındır derler. Ve çoğu insan için mücevher ve altın kadar değerli olmasa da, dünyanın en sessiz odasını inşa edenler için kesinlikle birincil hedefti. Washington’ta Microsoft’un genel merkezindeki laboratuvar odası -20.35 dBA (desibel) ile gezegenin en sessiz yeri unvanını almıştır. Bu değer insanın duyabilme eşiğinin 20 dBA altındadır.

11. Dünyada metrik sistemi kullanmayan yalnızca üç ülke var.

Dünyadaki 200’den fazla ülkenin çoğu, uzunluk veya kütle gibi şeyleri tanımlarken metrik sistemi kullanır. Bununla birlikte, metrik sistemi kullanmayarak öne çıkan üç ülke var : Liberya, Myanmar ve Amerika Birleşik Devletleri .

12.Gezegendeki en uzun yer adı 85 harften oluşmaktadır.

Avustralya, Mamungkukumpurangkuntjunya Tepesi’nde yaşayan insanlar , memleketlerinin adlarını hecelemeyi öğrenmek için biraz sabırlı olmalılar . Ama biliyor musun? Massachusetts’deki Chargoggagoggman-chauggagoggchaubunagungamaugg ve Güney Afrika’daki Tweebuffelsmeteen-skootmorsdoodgeskietfontein’deki insanlar da öyle.

Bunların hiçbiri Yeni Zelanda’da yaşayanlar kadar yorulmayacaktır. Taumatawhakatangihangakoauauotamateaturipukakapikimaungahoronukupokaiwhenuakitanatahu tam 85 harf ile en uzun yerleşim ismidir.

13. Her saniye dört bebek doğuyor.

Her saniyede 4 bebek yani her dakika yaklaşık 250 doğum oluyor. Bu da saatte 15.000 ve her gün 360.000 yeni bebeğin dünyaya gelmesi demektir. Ecology Global Network’e göre, bir yıl içinde Dünya’da yaklaşık 131.4 milyon bebek aramıza katılıyor.

14. Şimdiye kadar kaydedilen en soğuk sıcaklık -98 Celcius derecedir.

Antarktika’da 2004-2016 yılları arasında yapılan bir araştırma sırasında hava sıcaklığı -98 Celcius derece olarak ölçüldü. Bu sıcaklıkta sadece birkaç nefes, akciğerlerinizde kanamaya neden olur ve sizi öldürür.

15. Dünya’nın ozon tabakası 50 yıl içinde tam bir iyileşme gösterecek.

Kirlilik nedeniyle, Dünya’nın ozon tabakası çok acı çekti. Kırılgan gaz tabakası gezegenimizi koruduğu ve bizi güneşin zararlı ultraviyole ışınlarından koruduğu için bu herkes için kötü bir haber. Neyse ki, Birleşmiş Milletler’in 2018 raporuna göre, iklim değişikliği uzmanları ozon tabakasının 50 yıl içinde tamamen iyileşeceğine inanıyor .

16. Japonya dünyanın en deprem eğilimli ülkesidir.

Depremler, neredeyse fark edilmeyen küçük titremelerden, büyük tahribatlara neden olan bina deviren yer hareketlerine kadar değişik şiddetlerde olabilir. Gezegendeki en yüksek deprem eğilimli yerlerden  bazıları Çin, Endonezya, İran ve Türkiye’dir. İlk sırada ise Japonya yer alıyor.

17. Dünyada yaklaşık 4 katrilyon katrilyon bakteri var.

Tüm bakteriler kötü değildir. Aslında, bu biyolojik hücrelerin bazıları bizim için iyidir ve çeşitli ve karmaşık şekillerde bize yardımcı olur. NPR’ye göre, gezegenimizde yaklaşık 4 katrilyon katrilyon bakteri bulunuyor.

18. Şu anda hayatta olan insanlar yaşamış toplam insan sayısının yaklaşık yüzde 7’sini temsil etmektedir.

İşte aklınızın arkasında tutmak için başka bir dünya gerçeği: Nüfus Referans Bürosu’na göre , Homo sapiens 50.000 yıl önce sahneye ilk çıktığı andan itibaren, türümüzün 108 milyardan fazla üyesi doğdu. Ve bu sayının büyük bir kısmı şu anda yaşıyor. Büroya göre, bugün yaşayan insan sayısı, şimdiye kadar yaşamış olan toplam insan sayısının yüzde 7’sini temsil ediyor.

19. Muhammed dünyadaki en popüler isimdir.

John, James, Mary ve Jane’i bir kenara koyun – dünyanın en popüler isminin Muhammed olduğuna inanılıyor. Independent gazetesine göre , dünya çapında yaklaşık 150 milyon erkek bu ismi paylaşıyor.

20. Ulusal bayraklarında sadece iki ülke mor rengi kullanıyor.

Nikaragua bayrağı, ortasında mor bir bant içeren bir gökkuşağı içeriyor, Dominika bayrağı ise mor tüylü bir kuş olan sisserou papağanının bir resmine sahip. 

21. Afrika ve Asya, dünyadaki kırsal nüfusun yaklaşık yüzde 90’ına ev sahipliği yapıyor.

Reuters’e göre, dünyada birçok insan evlerini hareketli yerlerin dışında yapıyor. Özellikle kırsal alanlarda yaşayan en fazla sayıda insana sahip olan Hindistan’da (yaklaşık 893 milyon kişi şehir dışında yaşıyor) . Çin ayrıca 578 milyon gibi büyük merkezin dışında yaşayan etkileyici bir kırsal nüfusa sahiptir.

22. Dünyadaki en pahalı madeni para 7 milyon dolardan fazla paraya satıldı.

1933 Double Eagle, dolaşıma girmemiş, altından yapılmış 20 dolarlık bir ABD parasıydı. Madeni paralardan çok az sayıda yapıldı ve çoğu tahrip edildi Dünyayı dolaştıktan ve Mısır kralı da dahil olmak üzere birkaç önemli sahibin eline geçtikten sonra, madeni paralardan biri 2002 yılında çarpıcı bir şekilde 7.590.020 $ karşılığında Sotheby’s’de açık artırmaya çıkarıldı. Bu onu açık artırmada satılan en pahalı para haline getirdi .

23. Dünyanın en büyük insan yapımı istiridye resifi Maryland’de kuruldu.

Aşırı avlanma ve hastalık nedeniyle, Maryland Chesapeake Körfezi’ndeki istiridye nüfusu ciddi şekilde zarar görüyordu. Ancak Horn Point Laboratuvarı, Ulusal Okyanus ve Atmosfer İdaresi ve Doğa Koruma alanındaki bilim adamları tarafından adanmış çalışmalar sayesinde, dünyanın en büyük insan yapımı istiridye resifi yapıldı. Bir milyardan fazla istiridye barındıran bölge umarız kontrolsüz avlanmaya maruz kalmaz.

24. 2018 Kış Olimpiyatları’nda rekor sayıda ülke yarıştı.

Olimpiyat oyunları her dört yılda bir dünyanın dört bir yanından en rekabetçi sporcuları bir araya getiriyor. PyeongChang Kış Oyunları 2018 yılında düzenlendi ve 92 ülkeden 2952 sporcu davet edildi. Bu sayede, 2014’te Kış Oyunlarına katılan 88 ülkeden 2.800 sporcunun rekoru kırıldı .

25. Güney Sudan dünyanın en genç ülkesidir.

Bazı ülkeler yüzlerce yıllıkken, diğerleri binlerce yıldır dünya sahnesinde yer almaktadır. 2011 yılında Sudan’dan bağımsızlığını kazanan Güney Sudan dünyanın en genç ülkesidir.

26. Dünya nüfusunun yüzde 50’den fazlası 30 yaşın altında.

Birleşmiş Milletler Eğitim, Bilim ve Kültür Örgütü (UNESCO) 2012 itibariyle, dünya nüfusunun %50,5’inin 30 yaş altında olduğunu açıklamıştı. Bu genç nüfusun %89.7’si Orta doğu ve Afrika gibi gelişmekte olan ekonomilerde yaşamaktadır.

27. 60 yaş ve üstü insanlar küresel nüfusun yüzde 12,3’ünü oluşturmaktadır.

İnsan nüfusunun çoğunluğu şu anda 30 yaşın altında olmasına rağmen, aramızda hala çok sayıda yaşlı var. Aslında, Dünya’daki insanların yüzde 12,3’ü 60 yaş ve üzerinde. Bu sayının 2050 yılına kadar yüzde 22’ye ulaşması bekleniyor.

28. Dünyada 24’ten fazla saat dilimi vardır.

Dünya’nın saat dilimlerinin her biri bir saat arayla olsaydı, 24 adet saat dilimi olurdu. Ancak, durum bundan biraz daha karmaşıktır. Birçok zaman dilimi sadece 30 veya 45 dakika farklılık gösterdiğinden, temiz ve düzenli bir 24 saatlik süreye sığmazlar, bu da 24’ten fazla saat dilimi olduğu anlamına gelir.

29. Dünya nüfusunun yaklaşık yarısı 2010 ve 2014 FIFA Dünya Kupası maçlarını izledi.

Futbol, dünyanın en popüler sporudur. 2010 ve 2014 FIFA Dünya Kupası maçları dünya nüfusunun neredeyse yarısı tarafından (yaklaşık 3,2 milyar kişi) izlenmiştir.

30. İsveç’in diğer ülkelerden daha fazla adaya sahip olduğu tahmin edilmektedir.

221.800 ada ile İsveç’in dünyadaki diğer tüm ülkelerden daha fazla adaya sahip olduğu düşünülmektedir. Bunların sadece 1000 kadarında iskan vardır.

31. Halen kraliyet ailesi olan 43 ülke var.

İngiliz kraliyet ailesi , gezegendeki en ünlü kraliyet ailesi olabilir, ancak hala birçok ülkede kraliyet aileleri var. Japonya, İspanya, Svaziland, Butan, Tayland, Monako, İsveç, Hollanda ve Lihtenştayn da dahil olmak üzere dünya genelinde toplam 43 ülkeyi yöneten 28 kraliyet ailesi var .

32. California, “Dünyanın Enginar Başkenti” ne ev sahipliği yapar.

Castroville, bölgenin yıl boyunca ideal hava koşullarına sahip olması sayesinde Kaliforniya’da çok sayıda enginar (ve diğer sebze bitkileri) yetiştiren kırsal bir şehirdir . Bu nedenle, ticari olarak yetiştirilen enginarların yüzde 99,9’u bu bölgede yetişiyor.

33. Dünyadaki hayvanat bahçelerindeki tüm dev pandalar Çin’den ödünç alınmıştır.

Yerel hayvanat bahçenizdeki panda, rahat sığınağında evinde gibi görünebilir. Ama Çin’de yaşamıyorsanız. Bunun nedeni, dünyadaki hayvanat bahçelerindeki bu nazik devlerin her birinin Çin’den borç alınmasıdır. Evet, Vox’a göre teknik olarak Çin hükümetinin mülküdürler.

34. “En tipik insan” bu tanıma uyar.

2011 yılında National Geographic için geliştirilen bir araştırmaya göre , dünyanın “en tipik” kişisi sağ elini kullanıyor, yılda 12.000 dolardan az kazanıyor, cep telefonu var ve banka hesabı yok.

35. Kanada dünya ormanlarının yüzde 9’una sahiptir.

Kanada 396,9 milyon hektar ormana ya da tüm dünyadaki orman alanının yüzde dokuzuna sahiptir .

36. Kırmızı gagalı quelea, dünyadaki en yaygın kuştur.

Sahra altı Afrika’da yaşayan bu kuşlar, büyük sürüler halinde gezer ve tüm bitkileri yok edebileceği için “tarım zararlıları” olarak kabul edilir. Dünyada yaklaşık 1 ila 10 milyar adet oldukları tahmin edilmektedir, bu da bilim adamlarının yeryüzündeki diğer kuşlardan daha fazla olduğuna inanmasına neden oluyor .

37. Dünya nüfusunu gerçek zamanlı olarak izleyen bir web sitesi var.

2019 itibariyle, toplam insan nüfusunun 7.7 milyardan fazla olduğu tahmin edilmektedir. Ve bu artışı gerçek zamanlı olarak izlemek istiyorsanız,  bebekler doğarken ve diğer insanlar öldükçe upticks ve downticks gösteren Dünya Nüfus Saati‘ne web sitesini ziyaret edebilirsiniz.

38. Mandarin Çincesi diğer dillerden daha fazla konuşuluyor.

Yaklaşık 950 milyon kişi ana dili olarak, 200 milyon kişi de ikinci dil olarak Mandarin Çincesi konuşmaktadır.

39. Her 200 erkekten biri Cengiz Han’ın doğrudan torunudur.

1162 ve 1227 yılları arasında yaşayan Cengiz Han, sayısız çocuk babasıydı. 2003 tarihi genetik belgeye göre , Moğol İmparatorluğu’nun liderinin kaç çocuğunun olduğunu tam olarak bilemeyebiliriz, ancak bilim adamları şimdi her 200 erkekten yaklaşık 1’inin (AKA 16 milyon insan) onun doğrudan torunu olduğuna inanıyorlar .

40. Kopenhag, dünyanın en bisiklet dostu şehri.

Dünyadaki birçok yer, bisikletçileri barındırmak için altyapılarını nasıl yeniden ele alacağını anlamaya çalışıyor ve halkını çevre dostu ulaşım modunu kullanmaya teşvik ediyor. Wired’e göre, Kopenhag dünyanın en bisiklet dostu şehridir.

41. İşaret dilini resmi dil olarak tanıyan 41 ülke var.

Dünyada 72 milyon sağır insan olduğu tahmin ediliyor. Ayrıca Amerikan İşaret Dili ve Uluslararası İşaret Dili dahil olmak üzere yaklaşık 300 farklı işaret dili ve bunları resmi dil olarak tanıyan 41 ülke vardır.

42. Küresel yetişkin okuma yazma oranı yüzde 86 civarındadır.

Birleşmiş Milletler Eğitim, Bilim ve Kültür Örgütü’ne (UNESCO) göre, geçen her nesilde gittikçe daha fazla insan okumayı öğreniyor . Bu gün, dünyadaki yetişkinlerin yaklaşık yüzde 86’sı bir kitabın tadını çıkarabiliyor. UNESCO, okuma ve yazma becerileri ve cinsiyet farklılıklarında sürekli bir azalma açısından gençler arasında kayda değer bir iyileşme olduğunu açıkladı. Elli yıl önce, gençlerin neredeyse dörtte biri temel okuryazarlık becerilerinden yoksundu.

43. Facebook’un ABD, Çin ve Brezilya’nın toplam nüfusundan daha fazla kullanıcısı var.

2 milyar aktif kullanıcının Facebook platformunda hesabı var. Bu da ABD, Çin ve Brezilya nüfusunun toplamından daha fazla. 

44. “The” ile başlayan sadece iki ülke var.

Gambiya (The Gambia) ve Bahamalar (The Bahamas) resmi olarak uluslarının adlarına “the” kelimesini eklerler.

45. Dünyadaki tüm karıncalar, tüm insanlar kadar ağırdır.

Dünya üzerinde yaşayan insanların toplam nüfusu 8 milyara yaklaştı. Karınca nüfusu ise tahminen  10 katrilyon (10.000.000.000.000.000) civarında. BBC sunucusu Chris Packham’a göre , tüm karıncıların toplam ağırlığı neredeyse tüm insanlığın ağırlığı kadardır.

46. Okyanuslarda yaklaşık 200.000 farklı virüs türü bulunur.

Bir dahaki sefere büyük mavi okyanusa dalmak istediğinizde, görünüşte bozulmamış suyun neredeyse 200.000 farklı virüs türüne ev sahipliği yaptığı gerçeğini düşünmek istemeyebilirsiniz.

47. Yeni Zelandalıların hane başına diğer ülkelere göre daha fazla evcil hayvanı vardır.

Yeni Zelanda’da yaşayan insanlar, etraflarında bir hayvan dosta sahip olmayı severler. Bu yüzden ülkedeki hanelerin yüzde 68’inin dünyadaki diğer uluslardan daha fazla olan bir evcil hayvanı var . Amerikalılar tüylü dostları severler, bu yüzden tüm ABD evlerinin yarısından fazlasının bir köpeği veya kedisi (veya her ikisi) vardır.

48. Tokyo, 37 milyon nüfusu ile dünyanın en kalabalık şehridir.

Tokyo, sadece Japon standartlarına göre değil, aynı zamanda dünyadaki şehirlerle karşılaştırıldığında, patlayan bir şehirdir. Reuters’e göre, Tokyo yaklaşık 37 milyon insanın nüfusuyla dünyanın en kalabalık şehridir. Bir sonraki en kalabalık şehir ise 29 milyon nüfusuyla Delhidir.

49. Interpol, 1914’te 24 ülkeden hukukçuların kaçak avcıları ele geçirmek için bir araya gelmesiyle başladı.

Bu günlerde, Interpol (veya Uluslararası Kriminal Polis Teşkilatı) dünya genelindeki kanun kaçaklarını takip etmekle tanınıyor olabilir. Ancak teşkilat, 1914’te Monako’da düzenlenen Uluslararası Kriminal Polis Kongresi’ne uzanmaktadır. Söz konusu toplantıda, 24 ülkeden polis ve adli temsilciler, uluslararası soruşturmaların etkinliğini artırmak için farklı ülkelerdeki polis güçleri arasındaki ilişkilerin geliştirilmesi amacıyla bir araya geldi.

50. Her saniye yaklaşık iki kişi ölüyor.

Dünyada her saniye dört bebek doğarken, aynı anda yaklaşık iki kişinin öldüğü tahmin edilmektedir . Yani dakikada 105 kişi ölüyor, saatte 6.316 kişi ölüyor, her gün 151.600 kişi ölüyor ve her yıl 55.3 milyon kişi ölüyor.

Çocuk tanımı, Birleşmiş Milletler tarafından 0-17 yaş grubu bireyler şeklinde yapılmıştır. 1970 yılında Türkiye’de toplam nüfusun %48,5’ini oluştururken bu oran 1990 yılında %41,8 ve 2019 yılında %27,5 olmuştur.

Nüfus projeksiyonlarına göre çocuk nüfus oranının;

2023 yılında %27,0 2030 yılında %25,6 2040 yılında %23,3 2060 yılında %20,4 ve 2080 yılında %19 olacağı öngörülmektedir.

TÜİK

Avrupa Birliği (AB) üye ülkelerinde 2019 yılında çocuk nüfusun toplam nüfus içindeki oranı incelendiğinde; AB-28 üye ülkelerinin çocuk nüfuslarının toplam nüfus içindeki oranı %18,6 oldu. AB-28 üye ülkeleri içerisinde en fazla çocuk nüfus oranına sahip olan ülkelerin sırasıyla; %24,5 ile İrlanda, %21,7 ile Fransa, %21,1 ile Birleşik Krallık ve İsveç olduğu görüldü. Çocuk nüfus oranının en düşük olduğu ülkeler ise sırasıyla; %16,0 ile İtalya, %16,2 ile Malta ve %16,4 ile Almanya oldu.

Çocuk nüfus oranının en yüksek olduğu il Şanlıurfa

ADNKS sonuçlarına göre; illerin toplam nüfusları içindeki çocuk nüfus oranı incelendiğinde; 2019 yılında en yüksek çocuk nüfus oranına sahip olan il, %45,8 ile Şanlıurfa oldu. Şanlıurfa ilini %43,5 ile Şırnak ve %41,9 ile Ağrı izledi. Çocuk nüfus oranının en düşük olduğu ilk üç il ise sırasıyla; %17,1 ile Tunceli, %17,9 ile Edirne ve %18,5 ile Kırklareli oldu.

Her iki bebekten biri sezaryen

Doğum istatistiklerine göre; 2018 yılında canlı doğan bebek sayısı, 1 milyon 248 bin 847 oldu. Canlı doğan bebeklerin %51,3’ü erkek, %48,7’si kız oldu. Sağlık Bakanlığı verilerine göre; hastanede gerçekleşen doğumların oranı, 2010 yılında %91,6 iken 2018 yılında %98,0 oldu. Sezaryen doğumların canlı doğumlar içerisindeki oranı ise 2014 yılında %51,1 iken 2018 yılında %54,9 oldu. İstatistiki Bölge Birimleri Sınıflaması (İBBS) 1. Düzeye göre; 2018 yılında sezaryen doğumların en yüksek oranda görüldüğü bölge %66,0 ile TR6 Akdeniz (Antalya, Isparta, Burdur, Adana, Mersin, Hatay, Kahramanmaraş, Osmaniye), en düşük oranda görüldüğü bölge ise %37,9 ile TRA Kuzeydoğu Anadolu (Erzurum, Erzincan, Bayburt, Ağrı, Kars, Iğdır, Ardahan) oldu.

Beklenen yaşam süresi 15 yaşındaki çocuklar için 64,4 yıl oldu

Hayat Tabloları, 2016-2018 sonuçlarına göre; doğuşta beklenen yaşam süresi, Türkiye geneli için 78,3 yıl, erkekler için 75,6 yıl ve kadınlar için 81,0 yıl oldu.

Türkiye’de 7 yaşına ulaşan bir çocuğun kalan yaşam süresinin ortalama 72,3 yıl, erkek çocuklar için 69,6 yıl ve kız çocukları için 75,0 yıl olduğu görüldü. Çalışma çağının başlangıcı olan 15 yaşındaki çocuklar için ise bu süre 64,4 yıl oldu. Erkekler için bu süre 61,7 yıl iken kadınlar için 67,1 yıl oldu. Bu yaş için kadın ve erkek arasındaki beklenen yaşam süresi farkı 5,4 yıldır.

Toplam yaş bağımlılık oranı, 15-64 yaş grubunda çalışma çağındaki her 100 kişi başına düşen, 0-14 ile 65 ve üzeri yaş grubundaki kişi sayısı olarak tanımlanır. ADNKS sonuçlarına göre; 2019 yılında toplam yaş bağımlılık oranı %47,5 oldu. Yaş grubu 15-64 olan her 100 kişi başına düşen, 0-14 yaş grubundaki çocuk sayısını ifade eden çocuk bağımlılık oranı ise %34,1 olarak gerçekleşti.

Bebeklere konulan en popüler isimler

ADNKS sonuçlarına göre; 2019 yılında doğan bebeklere konulan en popüler erkek bebek isimleri, Yusuf, Eymen ve Miraç, en popüler kız bebek isimleri ise Zeynep, Elif ve Defne oldu. Bununla birlikte, 0-17 yaş grubundaki çocuklarda en çok kullanılan erkek isimlerinin Yusuf, Mustafa ve Mehmet; kız çocuk isimlerinin ise Zeynep, Elif ve Yağmur olduğu görüldü.

Beş yaşındaki çocukların net okullaşma oranı %75,2 oldu

Milli eğitim istatistiklerine göre; beş yaş net okullaşma oranı, 2015/’16 öğretim yılında %67,2 iken 2018/’19 öğretim yılında %75,2 olarak gerçekleşti.

Erken çocukluk gelişimi endeksi, okur-yazarlık ve sayısal beceri açısından, fiziksel olarak, sosyal-duygusal açıdan ve öğrenme konusunda normal gelişim gösteren 36-59 aylık çocukların sayısının, nüfustaki aynı yaş grubundaki toplam çocuk sayısına oranını ifade etmektedir. Türkiye Nüfus ve Sağlık Araştırması (TNSA), 2018 sonuçlarına göre; üç ve dört yaşlarındaki çocuklar için erken çocukluk gelişimi endeksi, 2018 yılında %73,7 olarak hesaplandı. Erkek çocuklar için %69,8 olan endeks değeri, kız çocuklar için %78,0 oldu.

Ortaokul seviyesinde net okullaşma oranı %93,3 oldu

Milli eğitim istatistiklerine göre; ortaokul seviyesinde net okullaşma oranı, 2018/’19 öğretim yılında %93,3 oldu. Net okullaşma oranı cinsiyet bazında karşılaştırıldığında, erkek çocuklar için ortaokul seviyesinde net okullaşma oranının %92,9, kız çocukları için ise %93,6 olduğu görüldü.

Eğitim hizmetlerinden memnuniyet 2019 yılında %54,8 oldu

Yaşam memnuniyeti araştırması sonuçlarına göre; bireylerin eğitim hizmetlerinden memnuniyet oranı, 2018 yılında %56,7 iken 2019 yılında %54,8 oldu.

Hane halkında yüksek öğretim kurumları sınavına ve liseye geçiş sistemi dahilinde yapılan merkezi giriş sınavlarına hazırlık ya da derslere takviye amacıyla özel ders veya kurs alan çocuk bulunan hanelerin oranı, 2015 yılında %10,7 iken 2019 yılında %9,2 oldu. Çocuğunu kursa gönderen hanelerin %55,4’ü okuldaki eğitim yeterli olduğu halde sınavlara hazırlık amacıyla, %40,5’i ise okuldaki standart eğitim programının yetersiz kalması nedeniyle çocuklarını kursa gönderdiklerini ifade etti. 

Eğitim hizmetlerinde en fazla sorun eğitim masraflarında görüldü

Yaşam memnuniyeti araştırması sonuçlarına göre; 2019 yılında eğitim hizmetleriyle ilgili yaşanan en büyük sorun eğitim masrafları konusunda oldu. Eğitim masraflarında sorun gören bireylerin oranı, devlet okulları için %45,0 olurken özel okullar için %58,9 oldu.

Eğitim hizmetleriyle ilgili 2019 yılında en az görülen sorun, devlet okullarında %9,2 ile okula kayıt işlemlerinde yaşanırken özel okullarda ise %2,2 ile okul ve çevresi güvenlik hizmetlerinde yaşandı.

Resmi kız çocuk evlilikleri azaldı

Evlenme istatistiklerine göre; 16-17 yaş grubunda olan kız çocuklarının resmi evlenmelerinin toplam resmi evlenmeler içindeki oranı 2009 yılında %8,1 iken bu oran 2019 yılında %3,1’e düştü.

Bu oran, illere göre incelendiğinde; 2019 yılında Ağrı ilinin %13,2 ile kız çocuk evlenmelerinde en üst sırada yer aldığı görüldü. Bu ili, %13,0 ile Muş ve %10,6 ile Kars izledi. Kız çocuk evlenmelerinin toplam evlenmeler içindeki oranının en düşük olduğu iller ise %0,2 ile Tunceli, %0,7 ile Bayburt ve Rize, %0,8 ile Trabzon oldu.

Ekonomik faaliyette çalışan çocuk sayısı 5-17 yaş grubunda 720 bin kişi oldu

Çocuk İşgücü Araştırması, 2019 sonuçlarına göre; 5-17 yaş grubunda çalışan çocuk sayısı 720 bin kişi olup çalışan çocuklar arasında 5 yaşında çocuk gözlenmedi. Ekonomik faaliyette çalışan 5-17 yaş grubundaki çocukların aynı yaş grubundaki çocuklar içinde payını gösteren istihdam oranı ise %4,4 oldu.

Çalışan çocukların %79,7’sini 15-17 yaş grubundakiler oluştururken %15,9’unu 12-14 yaş grubundakiler, %4,4’ünü ise 5-11 yaş grubundaki çocuklar oluşturdu. Çalışan çocukların oranı cinsiyete göre incelendiğinde, çalışan çocukların %70,6’sını erkek çocukların, %29,4’ünü ise kız çocukların oluşturduğu görüldü.

Boşanma davaları sonucu velayeti anneye verilen çocukların oranı %76,0 oldu

Boşanma istatistiklerine göre; 2018 yılında boşanan çiftlerin sayısı 143 bin 573 iken 2019 yılında 155 bin 47 oldu. Kesinleşen boşanma davaları sonucunda 2018 yılında 125 bin 768 çocuk velayete verilirken 2019 yılında 139 bin 660 çocuk velayete verildi. Çocukların velayetinin %76,0’ının anneye, %24,0’ının ise babaya verildiği görüldü. 

Obezite erkek çocuklarında daha yaygın oldu

TNSA, 2018 sonuçlarına göre; 5 yaş altı çocuklarda kötü beslenme yaygınlığı erkek çocuklarında %11,0, kız çocuklarında ise %8,4 oldu. Aynı yaş grubunda kötü beslenmeye bağlı olarak obezite yaygınlığı erkek çocuklarında %9,3 olurken kız çocuklarında ise %6,8 oldu. Bu yaş grubundaki erkek çocukların %1,7’sinin, kız çocuklarının ise %1,6’sının aşırı zayıf olduğu gözlendi. 

Bebek ölüm hızı binde 9,3 oldu

Ölüm istatistiklerine göre; 2014 yılında bebek ölüm hızı binde 11,1 iken 2018 yılında binde 9,3’e geriledi. Bebek ölüm hızı cinsiyete göre incelendiğinde, 2014-2018 yılları arasında bebek ölüm hızının erkek bebekler için binde 11,8’den binde 9,8’e, kız bebekler için binde 10,3’ten binde 8,7’ye düştüğü görüldü.

Doğumdan sonraki beş yıl içinde ölme olasılığını ifade eden beş yaş altı ölüm hızı, 2014 yılında binde 13,3 iken 2018 yılında binde 11,4’e düştü. Beş yaş altı ölüm hızı cinsiyete göre incelendiğinde; 2014-2018 yılları arasında beş yaş altı ölüm hızının erkek çocuklar için binde 14,2’den binde 12,1’e, kız çocuklar için binde 12,3’ten binde 10,7’ye düştüğü görüldü.